Adriana Kalaja “merr fitoren” ndaj ambasadës: “Më shumë se dita e Pavarësisë, më gëzoi heqja e bllokut në Facebook”
Adriana Kalaja, ish-kandidate për deputete në qarkun e Tiranës dhe një nga zërat më të spikatur të opozitës, ka zgjedhur të reagojë me ironi therëse dhe krenari sfiduese pas një gjesti të vogël por simbolik nga Ambasada Amerikane në Tiranë: heqja e bllokimit ndaj saj në faqen zyrtare të Facebook-ut. Për Kalajën, ky veprim ka qenë më domethënës se vetë 4 Korriku – Dita e Pavarësisë së SHBA-së.
“Më shumë se dita e pavarësisë së Shteteve të Bashkuara të Amerikës, më ka gëzuar fakti se Ambasada e SHBA, më paska hequr ‘Non Gratën’ që më kishte vënë administrata e Biden dhe mafiozes Yuri Kim, duke më bërë bllok në faqen e kësaj ambasade,” shkruan Kalaja me një gjuhë që përzien humorin sarkastik me një ndjesi triumfi personal.
Deklarata e saj, e ngarkuar me simbolikë politike, hedh dritë mbi një temë të ndjeshme: raportin e tensionuar që një pjesë e politikanëve opozitarë, por edhe aktivistëve kritikë ndaj qeverisë, kanë pasur me përfaqësues të diplomacisë amerikane në Tiranë, sidomos gjatë periudhës së ambasadores Yuri Kim. Për Kalajën – dhe shumë të tjerë në krahun opozitar – kjo marrëdhënie ka qenë e ngarkuar me tension, përjashtim dhe dyshime për ndërhyrje të padrejta në skenën politike shqiptare.
Në fund të postimit të saj, Kalaja lëshon një thumb të drejtëpërdrejtë ndaj klasës aktuale politike, duke ngritur një akuzë morale dhe historike:
“Gëzuar Amerikë, nga ne që të donim edhe atëherë kur etërit e këtyre ‘ploamerikanëve’ që drejtojnë vendin, na quanin armiq,” përfundon ajo, duke përkujtuar se besnikëria ndaj vlerave perëndimore nuk duhet matur me deklaratat e sotme, por me qëndrimin në kohë të vështira.
Një simbolikë përtej një “blloku” në rrjet
Ndonëse në dukje mund të tingëllojë si një detaj i parëndësishëm, heqja e bllokimit nga një faqe zyrtare në Facebook merr një ngarkesë të veçantë politike në Shqipërinë e tensionuar të paszgjedhjeve parlamentare të 11 Majt, ku marrëdhëniet e SHBA-së me aktorët politikë janë në epiqendër të debatit. Figura të ndryshme janë etiketuar, shpesh në mënyrë të njëanshme, si “të padëshiruar” nga diplomatët e huaj – një praktikë që, ndonëse e mbuluar me petkun e diplomacisë, ka qenë e vështirë për t’u përtypur nga aktorët lokalë.
Adriana Kalaja është një ndër ato zëra që nuk ka nguruar të sfidojë këtë narrativë, duke e konsideruar ndërhyrjen e diplomacisë amerikane në politikën shqiptare si të njëanshme, selektive dhe, në disa raste, të kapur nga interesat e qeverisë aktuale. Prandaj, për të, rikthimi i aksesit në një faqe zyrtare është më shumë sesa një detaj teknik – është një “çarje” e murit të izolimit politik.
Diplomacia amerikane në Tiranë dhe kritikat në rritje
Reagimi i Kalajës vjen në një klimë të nxehtë politike, ku gjithnjë e më shumë zëra kritikë, si nga e djathta ashtu edhe nga e majta, kanë filluar të vënë në dyshim objektivitetin e misionit diplomatik të SHBA-së në Tiranë. Akuzat për përkrahje të qeverisë “në mënyrë të verbër”, ndërhyrje në proceset e brendshme politike dhe trajtim selektiv të aktorëve opozitarë, janë bërë pjesë e diskursit publik.
Imazhi i ambasadorëve amerikanë si “prefektë politikë” që ndajnë miratime dhe dënime, ka nisur të zbehet në sytë e një pjese të publikut shqiptar, ndërsa rritet kërkesa për një qëndrim më të balancuar dhe respekt për sovranitetin politik të vendit.
Një mesazh politik në ditën e pavarësisë së Amerikës
Reagimi i Kalajës është, në njëfarë mënyre, një provokim simbolik: ajo zgjedh të “festojë” rikthimin në faqen e Ambasadës më shumë sesa vetë Ditën e Pavarësisë së Amerikës. Kjo jo për të ulur rëndësinë e festës së një aleati historik, por për të vënë në pah kontrastin midis idealeve që SHBA predikon – liria e shprehjes, demokracia, barazia – dhe praktikave që, sipas saj, kanë përjashtuar e heshtur kritikët në Shqipëri.
Në këtë kuptim, ky reagim është një akt simbolik opozitar. Një mënyrë për të thënë se “izolimi” nuk është zgjidhje, dhe se shprehja e mendimit ndryshe nuk duhet të jetë arsye për përjashtim – as nga faqet në rrjet, e aq më pak nga proceset demokratike në një vend aleat të SHBA-së.
Në përfundim, për Adriana Kalajën, ky “çbllokim” nuk është thjesht teknologjik – është politik, emocional, simbolik. Një shenjë se edhe heshtja diplomatike, ndonjëherë, mund të thyhet. Dhe se zërat kundër nuk mund të censurohen përjetësisht.
