A po fundoset projekti i Sazanit? Artikulli grek që ka trazuar debatin në Shqipëri:

Një artikull i publikuar nga media greke Greek City Times ka hapur një debat të ri mbi të ardhmen e projektit miliardësh të planifikuar në ishullin e Sazanit. Sipas këtij raportimi, investitori amerikan Jared Kushner dhe grupi i tij i investimeve po shqyrtojnë seriozisht mundësinë e tërheqjes nga projekti në Shqipëri, duke orientuar interesin e tyre drejt destinacioneve të tjera turistike në Greqi, përfshirë Mykonosin.

Megjithëse deri në këtë moment nuk ekziston asnjë konfirmim zyrtar nga kompania e Kushner apo nga institucionet shqiptare, vetë publikimi i këtij lajmi ka mjaftuar për të ngritur pikëpyetje të mëdha mbi atë që është prezantuar prej muajsh si një nga investimet më të mëdha të huaja në historinë e Shqipërisë.

Nëse ky skenar rezulton i vërtetë, atëherë nuk do të kemi të bëjmë thjesht me largimin e një investitori. Do të kemi të bëjmë me dështimin e një projekti që u përdor si simbol i suksesit ekonomik, si kartë politike dhe si argument për transformimin e bregdetit shqiptar.

Për muaj të tërë, qytetarëve iu tha se Sazani do të sillte zhvillim, vende pune, investime dhe prestigj ndërkombëtar. U fol për miliarda euro investime. U fol për turizëm elitar. U fol për transformim historik. Por ndërkohë, një pjesë e madhe e opinionit publik ngriti pyetje që mbetën pa përgjigje.

Pse duhet t’i jepet një investitori privat një nga pasuritë më strategjike dhe më të veçanta të Shqipërisë?

Pse nuk u zhvillua një debat i gjerë kombëtar për fatin e ishullit?

Pse nuk u dëgjuan shqetësimet e ekspertëve të mjedisit?

Pse komuniteti shkencor dhe organizatat mjedisore u trajtuan si pengesë dhe jo si palë që mbronin interesin publik?

Këto pyetje nuk janë zhdukur. Përkundrazi, ato janë bërë edhe më të forta pas raportimit të fundit.

Nëse një investitor tërhiqet, Shqipëria nuk humbet vetëm një projekt. Humbet kohë, besueshmëri dhe krijon një precedent të rrezikshëm. Sepse kur një vend e ndërton të gjithë narrativën e zhvillimit mbi një projekt të vetëm dhe më pas ai projekt vihet në pikëpyetje, dëmi nuk është vetëm ekonomik. Është edhe institucional.

Debati për Sazanin nuk ka qenë kurrë vetëm një debat për turizmin. Ka qenë një debat për mënyrën se si menaxhohen pasuritë kombëtare. Ka qenë një debat për transparencën. Ka qenë një debat për të drejtën e qytetarëve për të ditur se çfarë po ndodh me territore që u përkasin të gjithëve.

Sazani nuk është një ishull i zakonshëm. Ai është pjesë e historisë, e trashëgimisë natyrore dhe e identitetit shqiptar. Për dekada me radhë ka qenë zonë ushtarake strategjike. Për shumë shqiptarë ai përfaqëson një pasuri që duhet ruajtur me kujdes të veçantë.

Prandaj edhe reagimet kundër projektit nuk kanë ardhur vetëm nga aktivistë mjedisorë. Ato kanë ardhur nga qytetarë, studiues, gazetarë, intelektualë dhe njerëz që besojnë se zhvillimi nuk duhet të vijë në kurriz të natyrës dhe interesit publik.

Nëse lajmi i publikuar nga media greke konfirmohet, atëherë do të lindë një pyetje e madhe:

A ishte ky projekt realisht aq i sigurt dhe aq i garantuar sa u paraqit para opinionit publik?

Sepse një investim që përshkruhej si historik nuk mund të lëkundet nga një ditë në tjetrën pa pasoja politike dhe ekonomike.

Megjithatë, deri në një deklaratë zyrtare, çdo informacion duhet trajtuar me kujdes. Sot kemi vetëm raportime mediatike dhe burime jozyrtare. Faktet përfundimtare ende mungojnë.

Por një gjë është e sigurt.

Debati për Sazanin nuk ka mbaruar.

Përkundrazi, duket se sapo ka hyrë në fazën e tij më të rëndësishme.