Greqia Moderne: Një komb i ndërtuar mbi mite:

Greqia është djepi i demokracisë, por, nëse bota ka mësuar diçka së fundmi, është që kjo metaforë është në kohën për të bërë një pyetje të rëndësishme për propozimin e Kryeministrit George Papandreou për referendum mbi paketën e shpëtimit të vendit. As Plato dhe Aristoteli nuk do të kishin miratuar shkatërrimin e demokracisë. Ata e përkufizonin demokracinë si “qeverisje nga turmat”.

Por historia moderne e Greqisë mund të na ndihmojë të kuptojmë pse vendi vazhdimisht i bën zgjedhje të gabuara politike dhe financiare dhe si është futur në këtë krizë të tanishme.

Greqia moderne është një shpikje e shekullit të 19-të. Ajo u shpik nga romantikët evropianë, që në kërkimin e tyre për idealizëm, iu kthyen Athinës. Ata krijuan mitin e “Greqisë moderne” duke përshkruar një vend që nuk ekzistonte kurrë, por që Evropa imagjinonte për veten e saj.

Kur kriza greke shpërtheu dy vjet më parë, një grup gjermanësh organizuan një demonstratë para Akropolit të Athinës duke ngritur pankarta që thoshin: “Shpëtimi i grekëve = shpëtimi i filozofëve, poetëve dhe shkencëtarëve tuaj.” Për evropianët, Greqia është Sokrat, Platon, Sofokli. Por Greqia moderne nuk është asnjë prej këtyre. Është një vend ballkanik i prapambetur, i zhytur në korrupsion, ku elitat sundojnë mbi një popull të varfër dhe klientelist.

drejtpërdrejt grekët modernë me paraardhësit e tyre të lashtë. Ata pretenduan se grekët e kishin ruajtur gjuhën dhe kulturën e tyre për dy mijë vjet të plota. Në të vërtetë, ata kishin harruar gjuhën e Homerit dhe ishin asimiluar në një përzierje ballkanike me elementë turq, sllavë e latinë.

Megjithatë, ata duhej të mësonin greqishten e lashtë, gjuhën e demokracisë, heronjve të Marathonit dhe Termopileve. Shumica e grekëve modernë nuk mund ta kuptonin këtë gjuhë. Ata u detyruan ta mësonin atë përmes një arsimimi të gjatë dhe të dhimbshëm.

Shoqëria greke u formua mbi një akt të madh mashtrimi kulturor. Së pari, klasa politike përvetësoi mitin romantik të shpikur nga evropianët dhe e përdori për legjitimitetin e vet. Ajo shpiku idenë e një kontinuiteti të pandërprerë historik mes Greqisë së lashtë dhe asaj moderne.

Por kjo ide e rreme u përplas me realitetin ballkanik të korrupsionit, klientelizmit dhe varfërisë. Rezultati është shfaqur në krizën e sotme: një vend me institucione të dobëta, ku elitat sundojnë mbi popullin dhe mitet përdoren për të fshehur dështimet.

Greqia moderne është një komb i ndërtuar mbi një mit. Ky mit i dha vendit një identitet të rremë dhe një vend në Evropë, por gjithashtu e dënoi atë me një krizë të përhershme të identitetit dhe të institucioneve.

Foto e huazuar

Nga George Zarkadakis